Tag Archives: Héraðsskjalasafn Mosfellsbæjar

Sigurjón Pétursson stingur sér til sunds

Íþróttaskólinn á Álafossi

Sigurjón Pétursson stingur sér til sunds

Sigurjón Pétursson stingur sér til sunds af hærri dýfingarpallinum. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar.

Telja má að sá maður sem mest áhrif hafði á íþróttaiðkun Mosfellinga í upphafi 20. aldar hafi verið Sigurjón Pétursson sem kenndur var við Álafoss.

Sigurjón taldi sund vera allra meina bót og sá möguleikana í ylvolgri Varmánni til ýmiskonar sundiðkunar. Hann útbjó búningaaðstöðu við ána og var skáli vígður 12. júní 1927 Morgunblaðið greindi m.a. svo frá:

Á sunnudaginn 12. júní 1927 … verður opnaður nýr sundskáli að Álafossi í Mosfellssveit. Við það tækifæri verða margar sundþrautir háðar. …

Þar verður sýnt Kafsund, björgun, skriðsund, lífgunartilraunir.

Knattleikur í vatni sýndur í fyrsta sinn á Íslandi. – Stúlkur sýna björgun og ýmis sund. ….

(Saga Mosfellsbæjar, bls. 305)

Árið 1928 tók íþróttaskóli fyrir börn og unglinga til starfa. Hann var starfræktur á Álafossi að undirlagi Sigurjóns.

Í skólanum var sund ásamt leikfimi í fyrirrúmi, þar sem sundaðstaðan við ána gegndi lykilhlutverki. Þar hafði Sigurjón látið reisa tvo dýfingarpalla 2. og 3. metra háa og var reglulega keppt í sundi, sundknattleik og dýfingum. Þá var byggt hús fyrir nemendur íþróttaskólans og útipallur sem gegndi bæði hlutverki við íþróttaiðkun og í sýningum.

Andanum í skólanum er best lýst af Guðjóni Hjartarsyni sem dvaldi í skólanum árið 1936 þá 9 ára gamall:

Sigurjón stjórnaði þessu mikið sjálfur. Dagurinn hófst með fánahyllingu, sem var mikil og hátíðleg athöfn, nánast eins og sjá má í skátabúðum. Okkur drengjunum var stillt upp í röð. Við stóðum teinréttir og fáninn var hylltur eftir vissum mjög formföstum reglum. Að því búnu var framreiddur morgunverður, sem var hafragrautur, rúgbrauð og lýsi.

Deginum var skipt í það sem nú kallast annir, en þær voru sund, leikfimi og gönguferðir. Hápunktur sumarsins var Fánadagurinn, sem var íþróttamót og skemmtun.

(Saga Mosfellsbæjar, bls. 307-308)

Glímumenn, sjá má verksmiðjuhúsin á Álafossi í baksýn. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Grímur Norðdahl frá Úlfarsfelli og Jón Sturluson frá Fljótshólum í glímutökum. Úr myndasafni Gríms Norðdahl Sigurjón Pétursson stingur sér til sunds af hærri dýfingarpallinum. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Tvö sundknattleikslið við búningsaðstöðuna á Álafossi. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Keppni í sundknattleik í fullum gangi. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Stúlkur sýna leikfimiæfingar á sýningarpallinum við áhorfendabrekkuna. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Börn sýna leikfimiæfingar á svæðinu fyrir neðan sýningarpallinn. Til hægri má sjá í sundlaugarbygginguna í byggingu. (Nú þekkt sem stúdíó Sigurrósar). Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Stangarstökk. Úr myndasafni Gríms Norðdahl Stúlkur sýna fimiæfingar á hesti. Fyrir neðan sýningarpallinn. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar Menn sýna fimiæfingar á svifrá. Úr myndasafni Péturs Sigurjónssonar

Heimild

  • Bjarki Bjarnason og Magnús Guðmundsson, Mosfellsbær, saga byggðar í 1100 ár. Reykjavík 2005.

Þetta efni er frá Héraðsskjalasafni Mosfellsbæjar

 

Fyrsta opna bókarinnar

Mótabók Aftureldingar og Drengs

Fyrsta opna bókarinnar

Fyrsta opna bókarinnar.

Bókin er einn mesti dýrgripur Héraðsskjalasafns Mosfellsbæjar og segja má að umbúnaður hennar sé ekki minni dýrgripur, en bókin liggur í trékassa sem útskorinn er af Ríkharði Jónssyni myndhöggvara og tréskurðarlistamanni. Þar fyrir utan koma tveir járnkassar.

Á fyrstu síðu bókarinnar er að finna kvæði eftir Björn Bjarnarson bónda, hreppsnefndar- og alþingismann frá Grafarholti í Mosfellssveit.

Á sömu opnu er skrautrituð lýsing á bókinni, rituð af Steindóri Björnssyni sem kenndi sig við Gröf og var sonur Björns frá Grafarholti. Þess ber að geta að Steindór skrifaði sjö fyrstu mótin í bókina.

Fyrsta mótið sem getið er í bókinni var haldið á Mógilsáreyrum í Kollafirði 14. júlí 1918 milli keppenda frá Ungmennafélögunum Aftureldingu og Drengs úr Kjós. Keppendur voru 19 talsins og keppt var í fimm greinum, íslenskri glímu, langstökki, hástökki, 100m hlaupi og 50m sundi.

Síðasta mót sem skráð er í bókina er frá 1953 og var haldið á Leirvogstungubökkum. Keppendur voru 16 talsins og keppt var í 7 greinum, 100m hlaupi, kúluvarpi, kringlukasti, hástökki, langstökki, spjótkasti og 3000m hlaupi. Auk Ungmennafélaganna Aftureldingar og Drengs tók Ungmennafélag Kjalnesinga nú einnig þátt í mótinu.

Þetta efni er frá Héraðsskjalasafni Mosfellsbæjar